
We leven nu eenmaal in een tijd waar men meer waarde hecht aan het beeld, dan aan het woord.
Ik sta hier op het punt een tijdcapsule te begraven. Een vat vol wensen en verlangens van de kinderen van de Waaier.
Een onderwijsman beweegt zich in het spanningsveld tussen ondernemerschap, eigenaarschap en leiderschap.


De Rotterdamse wethouder Jantine Kriens van Volksgezondheid, Welzijn en Maatschappelijke Opvang slaat woensdag 9 april op het Paradijsplein de 1e paal voor de Brede School in de herstructureringswijk Nieuw Crooswijk. Zij doet dat samen met Michel de Visser, portefeuillehouder Welzijn, Sport & Recreatie en Kunst & Cultuur van de deelgemeente Kralingen-Crooswijk en enkele leerlingen van de Openbare Basisschool De Waaier.
De 1e paal wordt geslagen op woensdag 9 april omstreeks 11.30 uur. De bijeenkomst begint om 11.00 uur in de kantine van de speeltuin Crooswijk aan de Schuttersweg 74. Tegen 11.30 uur gaat het gezelschap richting Paradijsplein, waar de 1e paal wordt geslagen en de naam van de nieuwe school wordt onthuld. De leerlingen van de Openbare Basisschool De Waaier dragen tijdens de feestelijke start gedichten voor uit hun eigen gedichtenbundel, die na afloop gratis aan de belangstellenden wordt uitgereikt. De kinderen en hun ouders krijgen vervolgens een leuke spelmiddag aangeboden in de speeltuin Crooswijk.
Een groot deel van onze ‘Waaiercode’ is gebaseerd op hoe je met elkaar communiceert. Ik merk dat we daar binnen de Waaier op een rustige manier aan werken. Afgelopen maand was goed te zien hoe er over Dalton is gecommuniceerd naar onze leerlingen. De leerlingen uit groep 8 brachten op een rustige, wellevende manier de grondbeginselen van Dalton over aan de ouders van onze school. De Daltonmiddagen waren zeer geslaagd. Er loopt een duidelijke Dalton rode draad door de Waaier.
In januari startte de eerste bijeenkomst van onze leerlingenraad. Ook daar was ik getroffen door het niveau en de betrokkenheid van onze leerlingen. Mede het resultaat van een aantal jaren Waaieronderwijs.
Op een ander niveau is er gecommuniceerd tijdens de lessen Filosoferen met Kinderen, in de bovenbouw. Ik hoorde enthousiaste geluiden van de leerkrachten van beide locaties. Het Filosoferen met Kinderen wordt een speels, intrigerend, uitdagend handvat in het kader van de taalstimulering.
Binnenkort start de onderbouw met Kunstenaars in de Klas. Communiceren op weer een volstrekt niveau.
Filmverslag van het project 'De Verhuizing' vindt u hier
Binnen het bedrijfsleven vond deze beweging al eerder plaats. In tegenstelling tot het onderwijs is dit een evolutie vanuit een strikt directieve aanpak: opdracht en controle. Duidelijke agenda's en heldere doelen om een heel bedrijf in beweging te zetten en op koers te houden.
Otto Scharmer vraagt zich in Theory U af hoe je op koers kunt blijven, kunt leven aan de hand van 'opdracht en controle' als de belangrijkste doelen, kwesties, mogelijkheden en kansen niet direct van te voren duidelijk zijn, maar in de loop van de tijd verschijnen, opduiken.
In antwoord hierop schoven bedrijven inderdaad op naar een meer procesgestuurde vorm van aansturing, 'Managing by walking around'. Men balanceerde tussen het stellen van doelen en sturing op vergroting van participatie van de werknemers door het gehele bedrijf.
Een derde fase dienst zich nu aan. Binnen een aantal bedrijven is men van managen opgeschoven naar leiderschap. De volgende stap is van leiderschap naar inspiratie. In de 21e eeuw leveren organisaties geweldige prestaties door voorwaarden te scheppen die hen in staat stellen de krachten van hun medewerkers los te maken. Niet door ze te managen, niet door ze te leiden, maar door elkaar te inspireren tot co-creatie.
Het interessante vind ik als diezelfde beweging binnen de school op klassenniveau plaatsvindt, binnen het Rotterdams openbaar onderwijs op bestuursniveau en binnen Rotterdam op deelgemeentelijk niveau en op wijkniveau. Ik moet dit terug zien op straat, op het schoolplein en weer terug in de klas.
Wat drijft mij om mijn werk te doen? Met welke waarden stappen wij elke dag het schoolgebouw binnen? Wat wil je dat leerlingen later over jou zeggen? Leidende vragen op onze afgelopen studietweedaagse.
De wereld om ons heen verandert. Je hoeft geen visionair te zijn om dit aan te voelen. De verandering is al begonnen, je kunt dus niet gewoon blijven doen wat altijd heeft gewerkt.
Sinds mei een nieuwe directie, het onderwijsconcept verandert, de school moet nu werkelijk één team krijgen, de wijk wordt geherstructureerd, over een dik jaar staat er een totaal nieuw school gebouw.
Met veel lef, passie, plezier en moed bogen we ons over de vraag: Hoe creëren we een cultuur die aansluit bij de doelstellingen van de Waaier?
Als je zo’n vraag met elkaar aangaat, weet je dat het ongemakkelijk wordt, dat het gaat schuren. De kracht van mijn Waaierteam is dat men dit schuren uiteindelijk niet uit de weg gaat.
Dit was nog het gemakkelijkste deel.
Na twee dagen stoeien weten we weer wat we van elkaar kunnen en mogen verwachten. We gaan het met elkaar aan. We stoeien verder, op een professionele manier. Omdat we trots zijn op waar we dag in dag uit mee bezig zijn: we geven met hart en wezen onderwijs in een voortdurend veranderende samenleving. Waarbij we onder ogen blijven zien waar we af en toe minder trots op zijn.
Woensdag 12 september nam Boor afscheid van Jan Terpstra. Toespraken, een drankje en een hapje in Kasteel Spangen. ‘Wat Sparta betekent voor het voetbal, betekende Jan Terpstra voor het Rotterdamse onderwijs,’ aldus één van de sprekers. Daarmee doelde de goede man op de kweekvijverfunctie van Sparta. Tenminste dat hoop ik, want in de geschiedenis van het Nederlandse voetbal stelt Sparta in mijn ogen niet veel voor. Ook al is het de oudste voetbalclub die actief is in het Nederlandse betaald voetbal.
Jan had visie en een hart. Beide zijn van onschatbare waarde voor het Nederlandse onderwijs. ‘We moeten niet vergeten voor wie we het doen,’ was zijn laatste zin.
We vergeten niet voor wie we het doen, Jan. We vergeten ook niet wat jij voor ze hebt gedaan. Bedankt!
We leven in een tijd waarin het goed is je uit te spreken waar je voor staat. Het wordt tijd dat het Openbaar onderwijs zich profileert ten op zichte van de andere denominaties. Het is dan ook nu dat ik besloten heb de naam van de school te veranderen.
Politiek gezien sloeg de herstructurering in als een bom. De Socialistische Partij was er o.a. zeer op tegen. Bewoners voelden zich opzij geschoven. Aan de andere kant was het gevoel dat dit de enige mogelijkheid was weer wat van de wijk te maken.
Rotterdam herdenkt dit jaar met een historische en een beeldenroute dat 300 jaar geleden de filosoof Pierre Bayle (1647-1706) in Rotterdam overleed. Onderdeel van de historische route vormt een bezoek aan de RK Begraafplaats St. Laurentius, Nieuwe Crooswijkseweg 123 te Rotterdam. Hier zal in 2008 een Bayle-monument komen, ontworpen door kunstenaar Paul Cox.
Bayle, van protestantse origine en een aantal jaren lid geweest van de rooms-katholieke kerk. Bayle wordt niet herdacht op de Algemene Begraafplaats, waar een steen zijn naam herdenkt, maar bij de katholieke begraafplaats. Hiermee wordt de idee van religieuze verdraagzaamheid versterkt. Bayle behoort samen met Baruch de Spinoza tot de grondleggers van de verlichting. Zijn ideeën over verdraagzaamheid zijn na 300 jaar nog steeds actueel.
Paul Cox combineert het Pierre Bayle Monument met de nieuwe ingang van de begraafplaats aan de Rusthoflaan met een pleintje tussen de nieuwe nog te bouwen woningen, en een teksthuis in de groene middenberm. Het monument komt dus vlak bij onze nieuwe school te liggen.
Paul en ik hebben het idee van de naamsverandering, de koppeling van een openbare basisschool aan een filosoof van de verlichting de wereld in gegooid. De wandelgangen doen het werk. Nog voor de start van het schooljaar 07/08 kregen wij uit die wandelgangengallerij terug dat de voorzitter van de deelgemeente zich wilde mengen in de naamgeving van onze school. Geweldig, klaarblijkelijk sloeg het idee in als een komeet.
Hoe kan het geheel, de school, het team een plek worden waar de individuele leerkracht kan groeien en bloeien en hoe kan de individuele leerkracht bijdragen aan het vergroten van de energie van het geheel, van het team, de school? Uit Presence van Senge e.a. begrijp ik dat de individuele leerkracht het best bijdraagt aan het team als hij of zij zich kan bewegen in het verlengde van de eigen persoonlijke doelen en bewust is van wat de leerlingen, de school, het team, het collectief, de wijk (ik zet het maar meteen groot weg), de samenleving nodig heeft.
Wij zijn individueel actieve katalysatoren die het beste uit anderen halen. Wat een uitdaging!
